Motivate News

पेशल आचार्यको हास्यव्यङ्ग्य ‘दिल्ली महात्म्य’

काठमाडौं – उहिले ऋषि मुनिका पालामा

‘अष्ठादस पूराणेसु
व्यासास्य वचनाद्वय म ।
परोपकाराय पुण्याय
पापाय परपीडन म ।।’ भन्दै व्यास बाजेले ‘अठार पूराण’ लेखेथे । सिसीमुनिका जमाना आएपछि व्यङ्ग्यकार भैरव अर्यालले ‘भुँडी पूराण’ बनाई उन्नाइसौंको नामकरण गरे ।

सन्दर्भ दिल्ली पूराणबाट सुरू गरौं ।

म चाहिँ यतिखेर यहाँ बीसौं पूराण कथ्दै ‘जय दिल्ली महात्म्य !’ लेखेर पाठकलाई दिल्ली दर्शन छाट्ने सिल्लीमय धृष्टता जो गर्दैछु ।

भन्नैलाई पूराण सजिलो हुन्छ । लेख्न बनाउन गाह्रो । सुनून्जेल मजा आउँछ । व्यवहारमा उतार्न साह्रो । पाँचहज्जार वर्षको समयमा धेरै सभ्यताहरू घर्किए । समयले डेग र चालमा टाप लगायो । बुकुर्सी मार्यो ।

‘उहिलेका कुरा खुइलिए कसैलाई थाहा छैन । अहिलेका कुरा सबैलाई थाहा छ सुनाउनै पर्दैन ।’ हामी ऋषिमुनिका सन्तान सिसीमुनि । अनि अहिले त्यो महाभारतको युग पनि होइन जहाँ द्वापर युगको सभ्यता थियो । अहिलेको युग व्यापारको हो । अहिले जे पनि खरिदबिक्री हुन्छ । जो पनि खरिदबिक्रीमा सामेल हुन्छन् । तन, मन र वदन सबैसबै सुक्रीबिक्रीमा राखिएका छन् । जहाँ त्यो महाभारतको नभएर यो भारतको दर्शन बिकेको छ ।

अत: पूराण आरम्भ गरौं । पूजा गर्नु पर्दैन आज पूराणका किताबलाई । भुजा गरेरै बसे हुन्छ –यो डिजीटल मायाको नगरीमा । नेटको भेटी चढाए हुन्छ तर नेटवर्कचाहिँ चाहिन्छ –दह्रो ।

अथ: प्रथमध्याय :

हामीलाई दिने नि दिल्ली । हामीसँग लिने नि दिल्ली । हामीलाई मिलाउने नि दिल्ली । पोस्ने नि दिल्ली । खोस्ने नि दिल्ली । यता दिल्ली । उता दिल्ली । माथि दिल्ली । तल दिल्ली । दिनमा दिल्ली । रातमा दिल्ली । सरकारमा दिल्ली । प्रतिपक्षमा दिल्ली । सदनमा दिल्ली । सडकमा दिल्ली । देशमा दिल्ली । मधेशमा दिल्ली । जातिमा दिल्ली । जनजातिमा दिल्ली । नेपाली राजनीतिमा नेपालीका टाउका गनेर सबै होलसेल र खुद्रा राजनीतिक भाउ दिल्लीको साउथ ब्लकमा रहेको मण्डीबाटै तोकिने गर्छन् ।

निर्देशक । नाटक । सूत्रधार । पर्दा । रंगमञ्च । अभिनय । दर्शक । थपडी । सबैसबै दिल्लीबाटै निर्देशित ।

राणाराज्यको अन्त्यमा दिल्ली । पञ्चायतको मटियामेटमा दिल्ली । प्रजातन्त्रको जन्ममा दिल्ली । लोकतन्त्रको आगमन र गमनमा समेत दिल्ली ।

नेपाली चाल, ढाल, माल, काल, हाल, बेहाल र अनिकाल सबैसबैमा दिल्ली । त्यसैले त नेपालमा ‘दिल्ली दूर नही हे’ भन्ने हिन्दी उखान चलेको छ । जसले चलाए पनि यो उखानमा दम छ । मिठो आलुदम छ । कसैका लागि बम पनि होला । जोगीका लागि बमबम छ । भन्न चाहिँ हामी नेपाली आफूलाई स्वाभीमानी र नेपाललाई सार्वभौम सत्ता सम्पन्न राष्ट्र भन्छौं तर हाम्रा नेताहरू दिल्लीमा पानी पर्दा काठमाडौँमा छाता ओढ्छन् । दिल्लीमा जाडो बढ्दा राजधानीमा ज्याकेट लगाउँछन् ।

दिल्ली दिल्लीमा बसेर आदेश दिन्छ । फर्मान जारी गर्छ । हामीले अभिनय गर्न नजान्दा अनेक फत्तुर पनि लगाउँछ । त्यो भएन । त्यो भएन । ह्यान । त्यान । जे पनि भन्छ । जसो भन्छ । ऊ भन्नेमा छ । हामी मान्नेमा छौं । मालिक र अनुचरको सुसम्बन्ध हाम्रो छ । यो संस्कृति नै भैसक्यो ।

दिल्लीको सबैथोक भएर पनि दिल छैन । ऊ सिल्ली छ । त्यसैले नेपाल र नेपालीको बेला न कुबेला चिल्लिबिल्ली पार्छ । झिल्ली झार्छ र तर जति आफू खान्छ । ऊ बलराम अभिनय गर्दै ‘पानी हालेको दूध’ हामी छिमेकीहरूलाई दिन्छ । दिल्लीले नेपालमा मात्र होइन सार्क रिजनका सबै देशमा तबाहीतबाही मच्चाएको छ । तोबातोबा बनाएको छ ।

दिल्ली माथि छ । हामी तल छौं । ऊ थिच्छ । हामी थिचिन्छौं । तल पर्नेलाई कतिको सकस हुन्छ त्यो दिल्लीलाई थाहा छैन ।

नेपालका तीन करोड टाउकाहरू दिल्ली आश्रयमा बाँचेका छन् । नाँचेका छन् । अनि जीवन जिउन पाउने करोडौं सपना साँचेका छन् । यता नि दिल्ली । उता नि दिल्ली । मानमा दिल्ली । सानमा दिल्ली । रामचन्द्रमा दिल्ली । बाबुराममा दिल्ली । कमलमा दिल्ली । पुष्पकमलमा दिल्ली । ओलीमा दिल्ली । बोलीमा दिल्ली । उपेन्द्रमा दिल्ली । राजेन्द्रमा दिल्ली । सन्तमा दिल्ली । महन्थमा दिल्ली । दमनमा दिल्ली । उद्धारमा दिल्ली । सुन्दरमा दिल्ली । कुरुपमा दिल्ली । कहाँ पो छैन दिल्लीको आर्शीवाद ?

दृश्यमा दिल्ली । अदृश्यमा दिल्ली । राप । ताप । हाँप र झाँपमा दिल्ली । नीतिमा दिल्ली । राजनीतिमा दिल्ली । गालीमा दिल्ली । तालीमा दिल्ली । सीमाङ्कनमा दिल्ली । नामाङ्कनमा दिल्ली । वाद । विवाद । संवाद सबैसबैमा दिल्ली । आग्रह । विग्रह । पूर्वाग्रह र संग्रहमा झनै दिल्ली । दिल्लीको दागागिरीेले नेपालीको भयो चिल्लीबिल्ली ।

प्रजातन्त्र लगानीमा दिल्ली । जनयुद्धमा दिल्ली । लोकतान्त्रिक आन्दोलनमा दिल्ली । मधेश आन्दोलनमा झनै दिल्ली । वार्तामा दिल्ली । सहकार्यमा दिल्ली । मस्यौदामा दिल्ली । पेशीमा दिल्ली । बहसमा दिल्ली । मिलापत्रमा दिल्ली । अनि फैसलामा नि दिल्ली ।

दायाँ दिल्ली । बाँयाँ दिल्ली । काँग्रेसमा दिल्ली । एमालेमा दिल्ली । माओवादीमा दिल्ली । मधेशवादीमा दिल्ली । राप्रपमा दिल्ली । राजावादीमा दिल्ली । कहाँ छैन दिल्ली ? दिल्लीको मायावी खेल अपार छ । फरक के छ भने यहाँ कोही दिल्लीको दिलमा बसेर गोयबल्स शैलीले राज गर्छन् । कोही दिल्लीको काँध चढेर फुइँ छाट्छन् । अँझ कोहीकोही त दिल्लीको दलगिरी गर्दै पाउ मल्छन् अनि पैताला चाट्छन् । जनता ढाँटछन् ।

नेपाली लोकतन्त्रको पानी यसैगरी धमिलिरहने हो भने नेपाल र नेपालीलाई अँझै केही दसक दिल्लीले औपचारिक अनौपचारिक राजनीतिक रखेल (?) बनाइरहने पक्का छ । ऊ मौकामा चौका हान्छ । लौका टिप्छ । ऊ जान्दछ र खेलाउन चाहन्छ । हामी जान्दैनौं र खेल्न चाहन्छौं । ऊ सिटी फुक्छ । हामी गोडा चाल्छौं । ऊ पदक दिन्छ । हामी प्रमाणपत्र थाप्छौं ।

अहिलेको तात्तातो चासो संविधान कार्यान्वयनको यो खेल नयाँ होइन । पुरानो हो । पहिले पनि दुईदुई पटक खेलायो । चलायो । अहिले पनि खेलाइरहेछ । घामजत्तिकै छर्लङ्ग छ नेपालीहरू यसैगरी विभाजित भएर खेलिरहे भने भविष्यमा पनि खेलाइरहनेछ । उसको आफ्ना छिमेकीहरूसँग मतभेद र मनभेद छ । दिलखुस हुन नसकेको दसकौं दसक भैसक्यो ।

जय दिल्ली महात्म्य ! तेरो लीला अपरम्पार छ । तँलाई कोटिकोटि नमन ।

प्रतिकृया दिनुहोस्

मुख्य सचिवका लागि तीन सचिव प्रतिस्पर्धामा, को बन्लान त मुख्य सचिव ?

कार्तिक ६, काठमाडौं – मुख्य सचिव राजेन्द्र किशोर क्षेत्रीले उमेरहदका कारण मंगलबारदेखि अवकास पाउने भए पछि सो पदका लागि तीन जना वरिष्ठ सचिव प्रतिस्पर्धामा छन् । निजामति सेवाको सर्वोच्च पद मुख्य सचिव बन्न प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रीपरिषद कार्यालयका सचिव ङइन्द्रप्रसाद उपाध्याय, प्रधानमन्त्री कार्यालयकै...

सिन्धुपाल्चोकको चुनाव पनि रोचक बन्नेः पशुपति शमसेर र अग्नी सापकोटा मैदानमा

शम्सेरको मनोनयन दर्ता गराउन सिन्धुपाल्चोक पुगिन् रेखा थापा

  कार्तिक ६,सिन्धुपाल्चोक – जिल्लामा वाम–लोकतान्त्रिक गठबन्धनले शक्ति प्रदर्शन गर्दै उत्साहपूर्वक उम्मेदवारी दर्ता गराएका छन्। ढिलोगरी उम्मेदवारको टुंगो लागे पनि तिहार बिदा सकिएको भोलिपल्टै गठबन्धनले ठूलो संख्यामा नेता, कार्यकर्ता सदरमुकाम उतारेका थिए । संघ र प्रदेशसभामा पञ्चायती राजनीतिका हस्ती राप्रपा (प्रजातान्त्रिक) का...

वाम गठबन्धन र लोकतान्त्रिकलाई आफ्नैबाट चुनौती

कार्तिक ६,बेनी – म्याग्दीमा गठबन्धन बनाएर निर्वाचनमा होमिएका दलहरुलाई आफ्नैबाट बढी चुनौती देखिएको छ। आइतबार मनोनयन दर्तापछि म्याग्दीका बामगठबन्धन र लोकतान्त्रिक गठबन्धनलाई आफ्नैबाट चुनौती थपिएको देखिएको छ। प्रतिनिधीसभाका लागि म्याग्दीबाट नेपाली काँग्रेसबाट सभापति खम्बीर गर्बुजा, वाम गठबन्धनबाट एमालेका भुपेन्द्र थापा, राप्रपा प्रजातान्त्रिकबाट...

पहिलो चरणको निर्वाचनका लागी ८०२ जनाको मनोनयन

कार्तिक ६, काठमाडौं – आगामी १० मंसिरमा ३२ जिल्लामा हुने पहिलो चरणको प्रतिनिधिसभा तथा प्रदेशसभा सदस्य निर्वाचनका लागि आइतबार ८०२ जनाले मनोनयन दर्ता गरेका छन् । निर्वाचन आयोगले आइतबारको उम्मेदवार मनोनयन दर्ता कार्यक्रम शान्तिपूर्ण र व्यापक जनसहभागितामा सम्पन्न भएको जनाएको छ ।...